Acil durum rehberi · Kaza ve Araç Hasarı

Sigortasız araç çarptı, zararı kim öder? Güvence Hesabı rehberi

Trafik sigortası olmayan bir araçla kaza yapmak sizi korumasız bırakmaz, ama hangi zararın nereden ödeneceğini bilmek gerekir. Güvence Hesabı’nın kapsamını, başvuruyu ve araç hasarı için seçeneklerinizi anlattık.

Hemen yapmanız gerekenler

  1. Yaralı varsa 112’yi arayın. Hayati tehlike yoksa yaralıyı hareket ettirmeyin.
  2. Tutanağı polise tutturun. Karşı aracın trafik sigortası yoksa aranızda kaza tespit tutanağı doldurmayın.
  3. Kimlik ve araç bilgilerini alın. Sürücünün ve araç sahibinin adını, adresini ve plakayı kaydedin.
  4. Fotoğraf ve tanık bilgisi toplayın. Araçlar yerindeyken hasarı ve olay yerini farklı açılardan çekin.
  5. Araç hasarı için kaskonuza başvurun. Güvence Hesabı araç hasarını ödemez; kaskoda bildirim süresi 5 iş günüdür.
  6. Bedensel zarar için Güvence Hesabı’na başvurun. Sakatlık ve ölüm tazminatında başvuru süresi 2 yıl, her halde 10 yıldır.

Sigortasız bir araç çarptığında yaralanma ve ölüm gibi bedensel zararlarınızı Güvence Hesabı öder; tedavi giderleri ise SGK tarafından karşılanır. Aracınızdaki hasarı Güvence Hesabı ödemez: bu zarar için kaskonuza ya da doğrudan sigortasız aracın işleteni ve sürücüsüne başvurursunuz. Kazada mutlaka polis tutanağı tutturun.

Sigortasız araçla kaza yaptıysanız ilk ne yapmalı?

Karşı aracın trafik sigortası yoksa taraflar arasında kaza tespit tutanağı doldurulmaz; 112’yi arayıp polis veya jandarmanın tutanak düzenlemesini sağlayın. Hem Güvence Hesabı hem de kasko başvurusunda bu resmi tutanak esas alınır. Karşı sürücünün ve araç sahibinin kimlik ve adres bilgilerini de alın.

Kazaya karışan her sürücü, istendiğinde sigorta poliçesinin tarih ve numarasını bildirmek zorundadır. “Poliçem var ama yanımda değil” diyen bir sürücüyle de tutanak doldurmadan önce polisi bekleyin. Aracı satın alıp henüz adına sigorta yaptırmamış biri de olabilir; ancak 5 Aralık 2024’ten beri noterde araç satışı, alıcı adına trafik sigortası bulunduğu tespit edildiğinde yapılıyor.

Güvence Hesabı nedir?

Güvence Hesabı, zorunlu sigortaların devreye giremediği durumlarda zarar görenleri korumak için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 14. maddesiyle Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde kurulmuş, kâr amacı gütmeyen bir yapıdır. Ödemelerini, kaza tarihindeki zorunlu sigorta teminat limitleriyle sınırlı olarak yapar.

Hesabın gelirleri, trafik sigortası gibi zorunlu sigortaların primlerinden ayrılan katılma paylarından oluşur; yani sigortasını düzenli yaptıranlar, sigortasız araçların verdiği bedensel zararlara karşı ortak bir güvence fonu oluşturur. Tazminat her durumda limit kadar değildir: hak sahibinin alacağı önce tarafların kusur oranlarına göre hesaplanır, bulunan tutar limit içinde kalmak kaydıyla ödenir.

Güvence Hesabı hangi durumlarda öder?

Güvence Hesabı dört durumda devreye girer: kazaya sebep olan araç tespit edilemezse, araç sigortasızsa, çalıntı veya gasp edilmiş bir araç işleteni sorumlu tutulmadan kazaya karışmışsa ve sigorta şirketi iflas etmiş ya da tüm branşlarda ruhsatı iptal edilmişse. İlk üç durumda yalnızca bedensel zararlar ödenir.

DurumBedensel zararlarAraç ve eşya hasarı
Sigortasız araçÖderÖdemez
Plakası tespit edilemeyen araçÖderÖdemez
Çalıntı veya gasp edilmiş araç (işleten sorumlu değilse)ÖderÖdemez
Sigorta şirketinin iflası ya da tüm branşlarda ruhsat iptaliÖderÖder

Bedensel zarar kapsamında kalıcı sakatlık tazminatı (geçici iş göremezlik ve bakıcı giderleri dahil) ile hayatını kaybeden kişinin desteğinden yoksun kalanların tazminatı ödenir. Hastane ve tedavi giderleri ise KTK’nın 98. maddesi gereği, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın SGK tarafından karşılanır. Manevi tazminat ile kazaya kusuruyla sebep olan sürücünün kendi zararları Hesabın kapsamı dışındadır. Yaralanmalı kazalarda tazminat sürecinin tamamı için kazada yaralandım, tedavi masraflarını kim öder? rehberine bakabilirsiniz.

Sigortasız araç çarptı: aracımdaki hasarı kim öder?

Araç hasarını Güvence Hesabı ödemez; bu, Hesabın kendi sık sorulan sorularında da açıkça belirtilir. Kaskonuz varsa hasarı kasko şirketinize bildirip aracınızı onarırsınız; şirket ödediği tutarı daha sonra sigortasız aracın sahibinden ve sürücüsünden geri ister. Kaskonuz yoksa zararınızı doğrudan kusurlu aracın işleteni ve sürücüsünden talep etmeniz gerekir.

KTK’nın 85. maddesine göre motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan aracın işleteni sorumludur; sigorta yaptırmamış olması bu sorumluluğu kaldırmaz, yalnızca ödemeyi sigortadan değil kendi cebinden yapmasına yol açar. Karşı taraf ödemezse talebinizi, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz tarihten itibaren iki yıl, her halde kaza tarihinden itibaren on yıl içinde ileri sürmeniz gerekir; bu aşamada bir avukattan destek almanız yerinde olur.

“Aramızda halledelim” anlaşmasına girmeyin: Sigortasız sürücünün ödeme sözüne güvenip polis tutanağı tutturmadan ayrılırsanız, söz tutulmadığında kazayı ve zararı kanıtlamakta zorlanırsınız; kasko ve Güvence Hesabı başvurularında da resmi tutanak istenir.

ALO 193 Ortak Hasar İhbar Merkezi’ne yaptığınız başvurularda da sistem, sigorta bulunmayan ve Güvence Hesabı kapsamına girmeyen zararlar için araç işletenine başvurmanız gerektiğini en geç takip eden iş günü size bildirir. Kaskonun bu tür kazalarda nasıl işlediğini kasko sigortası rehberimizde anlattık.

Güvence Hesabı’na başvuru nasıl yapılır, hangi belgeler gerekir?

Başvuru, Güvence Hesabı’nın internet sitesindeki çevrim içi hasar başvurusu formundan yapılabilir; formda kaza türü olarak poliçesiz araç, plakası tespit edilemeyen araç ya da çalıntı araç seçilir. ALO 193’e yapılan bildirimler de Hesabın kapsamındaysa Hesaba iletilir. Başvuru süresi 2 yıl, her halde 10 yıldır.

  1. Kaza belgelerini alın: Polisin düzenlediği kaza tespit tutanağı, ifade tutanakları, varsa bilirkişi raporu, keşif zaptı veya mahkeme kararı.
  2. Sağlık belgelerini toplayın: Epikriz raporu, genel adli muayene raporu, tüm tetkik ve tedavi raporları; kalıcı sakatlıkta kaza tarihindeki yönetmeliğe göre alınmış sağlık kurulu raporu.
  3. Gelir ve SGK belgelerini ekleyin: Güncel SGK hizmet dökümü ve son gelir durumunu gösteren belge.
  4. Ölüm halinde: Veraset ilamı, ölüm belgesi ve ölü muayene veya otopsi raporu, anne ve baba bilgisini gösteren vukuatlı nüfus kayıt örneği ve vefat edenin gelir belgesi.
  5. Başvuruyu tamamlayın: Kişisel veri rıza beyanını ve vekille başvuruluyorsa vekâletnameyi ekleyin. Belgeler tamamlandıktan sonra ödeme banka aracılığıyla hak sahibine yapılır.

Tazminat alacağınızı yalnızca siz ya da vekâlet verdiğiniz eşiniz, çocuklarınız, anne-babanız, kardeşleriniz veya avukatınız takip edebilir; bu alacak başkasına devredilemez. Belgeleri hazırlarken takıldığınız bir nokta olursa 7/24 destek hattımızdan bize ulaşabilirsiniz.

Güvence Hesabı ödedikten sonra ne olur?

Güvence Hesabı ödediği tazminatı, kaza tarihindeki limitlerle sınırlı olmak üzere sigortasız aracın işletenine ve sürücüsüne rücu eder, yani parayı sonradan onlardan tahsil eder. Sorumlu sonradan ortaya çıkarsa ya da ortada yükümlü bir sigorta şirketi varsa rücu ona yöneltilir. Bu süreç sizin tazminatınızı etkilemez.

Sigortasız araç kullanmanın asıl riski budur: tek bir ağır kazada Hesabın ödediği tazminatın tamamı araç sahibinden istenebilir. Kanuna göre geçerli trafik sigortası bulunmayan araçlar ayrıca trafikten men edilir. Zorunlu sigortanın kapsamını ve fiyatının nasıl belirlendiğini trafik sigortası rehberimizde anlattık.

Aracın trafik sigortası olup olmadığı nasıl sorgulanır?

Kendi aracınızın trafik sigortasını, poliçenin hangi şirkette olduğunu ve bitiş tarihini e-Devlet’te Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin “Trafik Poliçe ve Hasar Bilgileri Sorgulama” hizmetinden görebilirsiniz. Karşı aracın sigortasını ise kaza yerinde sürücüden poliçe bilgilerini isteyerek öğrenir, emin olamazsanız durumu polis tutanağına bırakırsınız.

Kaza sonrası başvuru için karşı aracın sigortasını bilmeniz şart değil: ALO 193, plakadan kaza tarihinde geçerli trafik sigortasını tespit edip başvurunuzu o şirkete, sigorta yoksa ve zarar Güvence Hesabı kapsamındaysa Hesaba yönlendirir. Çarpanın plakası bile alınamadıysa karşı taraf kaçtı rehberimize bakın.

Sıkça sorulan sorular

Güvence Hesabı araç hasarını öder mi?

Hayır. Güvence Hesabı sigortasız, tespit edilemeyen ya da çalıntı araçların verdiği zararlarda yalnızca sakatlık ve ölüm gibi bedensel zararları öder. Araç hasarı yalnızca sigorta şirketinin iflas ettiği veya tüm branşlarda ruhsatının iptal edildiği durumlarda Hesaptan karşılanır.

Sigortasız araç çarptı, kaskom yok; ne yapabilirim?

Araç hasarınızı doğrudan sigortasız aracın işleteninden ve sürücüsünden talep etmeniz gerekir. Ödeme yapılmazsa dava yoluna gidebilirsiniz; süre, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz tarihten itibaren 2 yıl, her halde kaza tarihinden itibaren 10 yıldır.

Güvence Hesabı’na başvuru süresi ne kadar?

Zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiğiniz tarihten itibaren 2 yıl, her halükârda kaza tarihinden itibaren 10 yıl içinde başvurmanız gerekir.

Güvence Hesabı ne kadar tazminat öder?

Ödeme, kaza tarihinde geçerli zorunlu trafik sigortası teminat limitleriyle sınırlıdır. Tutar, tarafların kusur oranları dikkate alınarak hesaplanır ve limit içinde kalmak kaydıyla ödenir.

Sigortasız araçla kazada tedavi masraflarımı kim öder?

Trafik kazası nedeniyle yapılan tedavi giderleri, sosyal güvenceniz olup olmadığına bakılmaksızın SGK tarafından karşılanır. Kalıcı sakatlık tazminatı için ise Güvence Hesabı’na başvurursunuz.

Güvence Hesabı ödedikten sonra sigortasız araç sahibine ne olur?

Güvence Hesabı ödediği tazminatı sigortasız aracın işletenine ve sürücüsüne rücu eder, yani onlardan geri ister. Ağır bir kazada bu tutar çok yüksek olabilir.

Hayati tehlike varsa önce 112’yi arayın. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Teminatlar, muafiyetler, limitler, süreler ve başvuru yolları sigorta şirketine, poliçe özel şartlarına ve güncel mevzuata göre değişebilir. Size özel durum için poliçe genel şartlarını inceleyin ya da bize danışın.

Hasar anında yalnız değilsiniz

7/24 destek hattımızı arayın; hasar bildiriminden dosyanın kapanmasına kadar size adım adım yol gösterelim.