Kaza yaptım, ne yapmalıyım? İlk 30 dakikada adım adım

Kaza yaptıysanız önce güvenliği sağlayın, yaralı varsa 112’yi arayın ve araçları kaldırmadan fotoğraflayın. Yalnız maddi hasar varsa ve taraflar anlaşıyorsa kaza tespit tutanağını birlikte doldurun; yaralanma, anlaşmazlık, alkol şüphesi ya da sigortasız araç varsa polis veya jandarmayı çağırın. Ardından hasarı sigortaya bildirin.

Kaza yaptıktan sonra ilk dakikalarda ne yapmalı?

İlk dakikalarda öncelik insan güvenliğidir: aracı durdurun, dörtlüleri yakın, reflektörü koyun ve yaralı olup olmadığını kontrol edin. Yaralı varsa 112’yi arayın. Ardından araçlar yerinden oynamadan kaza yerini fotoğraflayın ve tanıkların iletişim bilgilerini alın; bu kanıtlar kusur oranının belirlenmesinde belirleyici olur.

1. Durun ve görünür olun: Kanun, kazaya karışan sürücünün trafik için ek tehlike yaratmadan hemen durmasını ve kaza yerinde güvenlik tedbirlerini almasını şart koşar. Reflektörü yaklaşan sürücülerin erken göreceği bir mesafeye yerleştirin.
2. 112’yi arayın: Ambulans, polis, jandarma ve itfaiye artık tek numaradan, 112’den çağrılıyor. Hayati tehlike yoksa yaralıyı hareket ettirmeyin.
3. Fotoğraf ve video çekin: Araçların son konumunu dört yandan, iki plakayı, hasarlı bölgeleri yakından, yol çizgilerini, trafik işaretlerini ve varsa fren izlerini çekin. Kısa bir video, olay yerinin genel görünümünü fotoğraftan iyi anlatır.
4. Bilgileri karşılıklı alın: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 81. maddesine göre kazaya karışan sürücüler, istendiğinde kimlik, adres, sürücü belgesi, ruhsat ve sigorta poliçesi bilgilerini göstermek zorundadır. Karşı tarafın poliçesini ve ruhsatını fotoğraflayın.
5. Tanıkları not edin: Olayı gören biri varsa adını ve telefonunu alın. Tanık bilgisi tutanakta ayrı bir alandır; kasko genel şartları da tanıkların bildirilmesini ister.

Polis mi çağrılmalı, kaza tespit tutanağı yeterli mi?

Yalnızca maddi hasar varsa ve tüm sürücüler kazanın oluşu konusunda anlaşıyorsa polis çağırmanız gerekmez; aranızda kaza tespit tutanağı düzenleyip kaza yerinden ayrılabilirsiniz. Ölüm veya yaralanma, anlaşmazlık ya da aşağıdaki durumlardan biri varsa 112’yi arayarak trafik ekiplerini çağırmanız gerekir. Bu ayrım KTK’nın 81. maddesine dayanır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin (SBM) tutanak formuna göre şu hallerde taraflar arasında tutanak doldurulmaz:

• Kazada ölen ya da yaralanan varsa,
• Sürücülerden birinde alkol veya akıl sağlığı şüphesi, ehliyetsizlik, yetersiz ehliyet ya da yaş küçüklüğü varsa,
• Araçlardan birinin trafik sigortası yoksa,
• Kazaya kamu kurumuna ait bir araç karıştıysa ya da kamu malı zarar gördüyse,
• Zarar yalnızca üçüncü kişilere ait eşyada oluştuysa (ör. bir duvara ya da vitrine çarptıysanız).

Karşı taraf imzadan kaçınıyor ya da olay yerinden uzaklaştıysa karşı taraf kaçtı ya da tutanak imzalamıyor rehberine, çarpan araç sigortasızsa sigortasız araç çarptı rehberine bakın.

Araçları kenara çekmeli miyim, kaza yerinden ne zaman ayrılabilirim?

Yalnız maddi hasarlı kazada, fotoğrafları çektikten sonra araçları trafiği aksatmayacak güvenli bir yere çekmelisiniz; trafik sigortası genel şartları bunu sigortalının yükümlülükleri arasında açıkça sayar. Yaralanmalı kazada ise araçların yerini değiştirmeyin. Taraflar tutanakta anlaşmadıkça polisin izni olmadan kaza yerinden ayrılmayın; aksi halde ağır yaptırımlarla karşılaşabilirsiniz.

Tutanağı yol ortasında doldurmanız gerekmez: SBM, fotoğraflar çekildikten sonra araçların uygun bir yere alınıp tutanağın orada düzenlenebileceğini açıkça belirtir. Sıralama her zaman önce fotoğraf, sonra araçları kaldırmak olmalıdır. Polisin müdahil olduğu kazalarda sürücülerin alkol ve uyuşturucu yönünden kontrol edilmesi de zorunludur.

Kaza yerini izinsiz terk etmenin yaptırımları 2026’da ağırlaştı. 7574 sayılı Kanunla değişen KTK’nın 81. maddesine göre anlaşma hali dışında, zaruret olmadan olay yerinden ayrılan sürücüye idari para cezası verilir; ölümlü veya yaralanmalı kazada ayrılan sürücüye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörülür ve ehliyeti iki yıl süreyle geri alınır. 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren trafik sigortası genel şart değişikliğiyle de, can güvenliği veya sağlık kuruluşuna gitme gibi zorunlu haller dışında olay yerini terk eden sigortalıya, sigorta şirketi ödediği tazminatı rücu edebilir.

Kaza tespit tutanağı kâğıtla mı, mobil uygulamayla mı doldurulur?

İkisi de geçerlidir. Araçta bulundurduğunuz kâğıt formu doldurabilir ya da SBM’nin Sigortam360 uygulamasındaki Mobil Kaza Tutanağı hizmetini kullanabilirsiniz. Uygulamaya e-Devlet ile giriş yapılır, konum otomatik eklenir, sürücüler kare kodla eşleşir ve ekranda onaylanan tutanak doğrudan sigorta şirketlerine iletilir. Böylece tutanağı ayrıca göndermeniz gerekmez.

Hangi yolu seçerseniz seçin, tutanağın tüm sürücüler tarafından imzalanması şarttır; imzasız tutanak geçersizdir. Kroki, ilk darbe noktası ve kaza durumu kutucukları kusur oranını doğrudan etkiler. Formun her bölümünü tek tek anlattığımız kaza tespit tutanağı nasıl doldurulur? rehberine göz atın.

Kazadan sonra sigortaya hasar bildirimi nasıl yapılır?

Hasarı en kolay ALO 193 Ortak Hasar İhbar Merkezi’nden bildirebilirsiniz. 1 Eylül 2026’dan beri trafik ve kasko hasar başvuruları 193 numaralı hat, alo193.gov.tr ve ALO193 mobil uygulaması üzerinden alınıyor. Sistem plakadan karşı aracın sigorta şirketini bulup başvurunuzu iletir; şirket en geç takip eden iş günü sizi arar.

Trafik sigortası mı, kasko mu?

Karşı taraf kusurluysa aracınızdaki hasarı karşı aracın trafik sigortası öder. Kaskonuz varsa hasarı kendi kasko şirketinize de bildirebilirsiniz; kasko şirketi ödediği tutarı sonra karşı tarafın trafik sigortasından geri ister (rücu). Kusurlu taraf sizseniz karşı aracın zararını sizin trafik sigortanız, kendi aracınızınkini kaskonuz karşılar.

Bildirim süreleri

• Kasko: Genel şartlara göre hasarı öğrendiğiniz tarihten itibaren en geç 5 iş günü içinde sigortacıya bildirmelisiniz.
• Trafik sigortası: Sorumluluğunuzu doğurabilecek bir kazayı, haberdar olduğunuz andan itibaren 10 gün içinde kendi trafik sigortacınıza ihbar etmeniz gerekir.
• Karşı taraftan tazminat: Dava açmadan önce karşı aracın trafik sigortacısına yazılı başvuru zorunludur; şirket 15 gün içinde yazılı cevap vermez ya da cevap talebinizi karşılamazsa dava açabilir ya da Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurabilirsiniz.

Araç hasarı başvurusunda tutanak, ruhsat, kaza yeri ve hasar fotoğrafları, banka hesap (IBAN) bilgisi ve doğrulanmış cep telefonu numarası istenir. 1 Temmuz 2026’dan beri araç hasarı için yapılan başvuru değer kaybı talebini de kapsıyor; eksper değer kaybını hasarla birlikte raporuna yazıyor.

Çekici, ikame araç ve eksper süreci nasıl işler?

Aracınız yürümüyorsa poliçenizdeki asistans hattını arayarak çekici isteyin; çekici ve ikame araç genellikle kaskonun ya da ayrı bir yol yardım paketinin ek teminatıdır. Hasar bildirildikten sonra sigorta şirketi aracı incelemesi için eksper görevlendirir; onarıma, eksper hasarı tespit ettikten sonra başlanmalıdır.

Eksper aracı serviste ya da bulunduğu yerde inceler, hasarlı parçaları ve onarım yöntemini rapora geçirir. Trafik sigortasında onarılamayan orijinal parçalar kural olarak orijinal parçayla değiştirilir. Eksper raporlarınızı e-Devlet’teki “Trafik ve Kasko Eksper Raporları Sorgulama” hizmetinden görebilirsiniz. Trafik sigortacısı belgeler tamamlandıktan sonra sekiz iş günü içinde öder; kasko sigortacısı ise eksper raporunun tesliminden itibaren on iş günü içinde incelemesini bitirip ödemekle yükümlüdür.

Kazadan sonra sık yapılan hatalar

En pahalıya patlayan hatalar; kusuru olay yerinde sözlü olarak kabul etmek, tutanak tutmadan nakit anlaşmak, araçları fotoğraflamadan çekmek ve bildirimi geciktirmektir. Bunlar hem kusur oranını hem de sigortanın ödeme yapıp yapmayacağını doğrudan etkileyebilir; birkaç dakikalık dikkat bu riskleri ortadan kaldırır.

• “Kusur bende” demek: Kusur oranını sigorta şirketleri tutanak, kroki ve fotoğraflara göre belirler. Olayı olduğu gibi anlatın, yorum katmayın.
• Gerçeğe aykırı tutanak: Sürücüyü değiştirmek ya da kazanın oluşunu çarpıtmak özel belgede sahtecilik sayılır; cezai sorumluluk ve yüksek prim doğurur.
• Tazminat hakkını devretmek: Sigortacılık Kanunu’na göre tazminat alacağını yalnızca hak sahibi, vekâlet verdiği eşi, çocukları, anne-babası, kardeşleri ya da avukatı takip edebilir ve alacak kimseye devredilemez. “Hasarınızı biz takip edelim” diyen yetkisiz kişilere vekâlet vermeyin.
• Bildirimi ertelemek: Kasko ve trafik sigortasındaki bildirim sürelerini kaçırmak, tazminatta tartışma çıkarabilir.

TPC Sigorta olarak nasıl yardımcı oluyoruz?

Kaza sonrası en çok ihtiyaç duyulan şey, neyin hangi sırayla yapılacağını bilen birinin yanınızda olmasıdır. 7/24 destek hattımızı aradığınızda tutanağın doğru doldurulup doldurulmadığını birlikte kontrol eder, hasar bildirimini sizinle yapar ve eksper sürecini takip etmenize yardımcı oluruz. Poliçeniz bizde olmasa da sizi doğru kuruma yönlendiririz.

Aracınızı kendi hasarlarına karşı da korumak istiyorsanız kasko sigortası teminatlarını inceleyebilirsiniz.

Hayati tehlike varsa önce 112’yi arayın. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Teminatlar, muafiyetler, limitler, süreler ve başvuru yolları sigorta şirketine, poliçe özel şartlarına ve güncel mevzuata göre değişebilir. Size özel durum için poliçe genel şartlarını inceleyin ya da bize danışın.